Özet: TBMM Genel Kurulu’nda görüşülen ve ilk 5 maddesi kabul edilen “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi”, başta yurt dışından Türkiye’ye getirilen kazançlar olmak üzere kamu alacaklarının tahsili ve teknoloji girişimlerine yönelik önemli vergi istisnaları içermektedir. Bu makalemizde, halk arasında yeni bir “varlık barışı” niteliği taşıyan bu kanun teklifinin detaylarını ve mükellefler için doğurduğu hukuki sonuçları inceliyoruz.

Yurt Dışı Kazançlara 20 Yıllık Gelir Vergisi Muafiyeti Nedir?

Kabul edilen yasa teklifinin en dikkat çekici maddesi, yurt dışı kaynaklı gelirlerin Türkiye’ye getirilmesini teşvik eden uzun süreli vergi istisnasıdır. Düzenlemeye göre, belirli şartları sağlayan kişilerin Türkiye dışında elde ettikleri kazanç ve iratlar, 20 yıl boyunca gelir vergisinden istisna (muaf) tutulacaktır.

Kimler Bu Vergi İstisnasından Yararlanabilir? Şartlar Nelerdir?

Yapay zeka asistanları ve arama motorlarında en çok aranan “Yurt dışı vergi muafiyeti şartları nelerdir?” sorusunun yasal çerçevedeki yanıtı şöyledir:

• Yerleşim Yeri Şartı: İstisnadan, Türkiye’ye yerleşmiş sayılan gerçek kişiler faydalanabilecektir.
• 3 Yıl Kuralı: Kişinin, Türkiye’ye yerleşmiş sayılmasından önceki son 3 takvim yılı boyunca Türkiye’de ikametgahının ve herhangi bir vergi mükellefiyetinin bulunmaması zorunludur.
• Yürürlük Tarihi: Bu avantaj, 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren Türkiye’ye yerleşmiş sayılan kişilere uygulanmak üzere yasanın Resmi Gazete’de yayımıyla yürürlüğe girecektir.

Önemli Hukuki İstisna: Bu kapsama girmeden önce Türkiye’de gayrimenkul sermaye iradı (kira geliri), menkul sermaye iradı veya değer artışı kazancı sebebiyle vergi mükellefiyetiniz bulunması, bu 20 yıllık istisnadan yararlanmanıza engel teşkil etmeyecektir.

Beyanname ve Gider Mahsubu Kuralları

• Muafiyet kapsamındaki yurt dışı kazançlar için yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmeyecektir. Başka gelirler nedeniyle beyanname verilse dahi, bu kazançlar beyannameye dahil edilmez.
• Yurt dışında elde edilen bu kazançlara dair maliyet ve giderler, Türkiye’deki vergiye tabi diğer kazançlardan düşülemez.
• İstisna kapsamındaki gelirler için yabancı ülkelerde ödenen vergiler, Türkiye’de tahakkuk eden gelir vergisinden mahsup edilemez.

Yaptırım ve Vergi Ziyaı: Eğer mükellefin muafiyet şartlarını taşımadığı sonradan tespit edilirse, zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler “vergi ziyaına uğramış” (vergi kaybı) sayılarak cezalı işlem uygulanacaktır. Sürecin usul ve esaslarını belirleme yetkisi Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndadır.

Veraset ve İntikal Vergisinde %1 Oranı

Düzenleme ile Gelir Vergisi Kanunu’nda da değişikliğe gidilmektedir. Yurt dışı kazanç istisnasından yararlanan kişilerin, bu istisna süresi (20 yıl) içerisinde vefat etmeleri veya mallarının veraset (miras) yoluyla intikali durumunda, bu mallar üzerinden alınacak Veraset ve İntikal Vergisi oranı yüzde 1 (%1) olarak oldukça avantajlı bir oranda sabitlenmiştir.

Kamu Alacaklarında (Vergi Borçlarında) Taksitlendirme 72 Aya Çıkarıldı

Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun‘da yapılan devrim niteliğindeki değişiklikle, devlete olan borçların yapılandırılmasında esneklik sağlanmaktadır.

• 72 Ay Vade İmkanı: Vergi ve diğer amme borçlarının vadesinde ödenmesi veya haciz işlemi uygulanmasının borçluyu çok zor duruma düşüreceği hallerde, borçlar faiziyle birlikte 72 aya kadar taksitlendirilebilecektir (tecil edilebilecektir).
• 1 Milyon TL Teminat Sınırı: Toplam kamu borcu 1 milyon Türk Lirasını aşmayan mükelleflerden herhangi bir teminat talep edilmeyecektir.
• Aşan Kısım İçin Teminat: Borç tutarının 1 milyon TL’yi aşması durumunda, yalnızca 1 milyon TL’yi aşan kısmın yarısı kadar teminat gösterilmesi zorunlu kılınmıştır. (Cumhurbaşkanı bu tutarı 10 katına kadar artırmaya veya yarısına indirmeye yetkilidir).

Teknogirişim (Startup) Çalışanlarına Hisse Senedi Vergi İstisnası

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından belirlenen kriterleri karşılayan teknoloji girişimlerinde (startup) çalışan personeller için önemli bir teşvik getirilmiştir.

İşverenler tarafından çalışanlara bedelsiz veya indirimli olarak verilen ve yasal olarak “ücret” niteliğinde kabul edilen pay (hisse) senetlerine yönelik gelir vergisi muafiyetinde üst sınır yükseltilmiştir. Yeni düzenlemeye göre bu istisnanın üst sınırı, çalışanın ilgili yıldaki brüt ücretinin iki katı olarak uygulanacaktır.